Tarddiad: Jon Candy
Taf-Od

Ail fyw’r ‘Ewros’

Gan Osian Morgan

Ar ddydd Gŵyl Dewi, es i wylio ffilm ddogfen Jonny Owen, ‘Don’t take me home’, a oedd yn arddangos llwyddiannau carfan pêl-droed Cymru ym Mhencampwriaeth yr Ewros yr haf diwethaf, ac mae rhaid dweud – roedd y ffilm yn hollol wych!

Er mai ffilm am lwyddiant anhygoel yr ewros ydoedd, dechreuodd y ffilm ar nodyn emosiynol a thrist, gyda theyrnged i gyn-reolwr Cymru, Gary Speed, a gyflawnodd hunanladdiad yn 2012. Llwyddodd Jonny Owen i dalu teyrnged deg a pharchus i Gary Speed, gan ei ganmol am drawsffurfio’r garfan o dîm o chwaraewyr dihyder a di-uchelgais, i grŵp o chwaraewyr hyderus, aeddfed a balch, a oedd yn barod i gystadlu â rhai o dimoedd gorau Ewrop.

Er yr wyf yn cofio misoedd cyntaf Chris Coleman fel rheolwr yn dda, tan i mi wylio’r ffilm, nid oeddwn wedi sylweddoli ar letchwithdod y sefyllfa y rhoddwyd Cris Coleman ynddo. Mewn cyfweliad ar gyfer y ffilm, eglurodd Coleman pa mor anodd yr oedd iddo gamu i mewn i ‘sgidiau Gary Speed, a oedd wedi chwarae ochr yn ochr â Coleman i Gymru yn ystod ei yrfa, a hynny o dan amgylchiadau mor ddifrifol. Eglurodd Coleman yr oedd ychydig yn betrusgar ynglŷn â newid tactegau Gary Speed i ddechrau, a hynny o ran parch iddo ef, ac oherwydd y ffaith yr oedd y tîm wedi perfformio’n dda iawn tua diwedd cyfnod Speed. Fodd bynnag, yn ôl Colemaen fe benderfynodd yr oedd rhaid iddo newid y ffordd y roedd y tîm yn chwarae i’r ffordd yr oedd ef eisiau iddynt chwarae, ar ôl iddynt golli 6-1 i Serbia.

Digon anodd ei wylio, felly, oedd hanner awr gyntaf y ffilm, a aeth i’r afael ar farwolaeth Gary Speed a chyfnod anodd Chris Coleman fel rheolwr ar y dechrau, ond fe daflodd oleuni newydd ar y digwyddiadau, a chredaf y gwnaethpwyd y penderfyniad cywir gan y cyfarwyddwr i roi pwyslais ar y cyfnod anodd hwnnw.

Fodd bynnag, fel y byddai rhywun yn disgwyl o ffilm ddogfen a oedd yn adrodd stori mor ysbrydoledig ac anhygoel, roedd gweddill y ffilm yn llawer mwy cadarnhaol. Tywyswyd y gwylwyr o amgylch Ffrainc, gan ddilyn y tîm o le i le, gan ddefnyddio cymysgiad amrywiol o glipiau newyddion, cyfweliadau, a fideos a ffilmiwyd gan gefnogwyr a chwaraewyr.

Roedd cael ail fyw’r gemau, gan wrando ar beth yr oedd Chris Coleman a’i chwaraewyr yn meddwl yn ystod y gemau, yn brofiad gwych, ac roedd fel pe bai’r gwylwyr yn yr ystafell newid gyda’r chwaraewyr. Er yr oeddwn yn gwybod y sgôr i bob gem, ac yn gwybod pwy, pryd a sut y sgoriwyd bob gôl, roeddwn dal yn teimlo ton o hapusrwydd drwy fy nghorff ar ôl gweld un o ‘free-kicks’ Bale yn hedfan i mewn i’r gôl!

Yn ogystal, roedd cael gweld fideos o’r chwaraewyr y tu ôl i’r llenni, oddi wrth y cae, yn chwarae ‘ping-pong’, yn cael ‘jôcs’ gyda’i gilydd neu’n yn ymlacio, yn eithriadol o ddiddorol, ac yn taflu goleuni ar bersonoliaethau’r arwyr oddi wrth y cae.

Llwyddodd Jonny Owen i greu ffilm gynhwysfawr, ddoniol, diddorol ac ysbrydoledig, a oedd yn creu croen gŵydd, ac yn dod a deigryn i’r llygaid (O lawenydd ac o dristwch!). Roedd o’n ffilm ddogfen hollol gampus.

Mewn rhyw ddeugain mlynedd, mi ddangosaf y ffilm honno i’m mhlant, ac er na fyddai’r profiad cystal â byw drwy’r ewros, fel yr oedd gennym ni’r anrhydedd o wneud, oherwydd yr emosiwn a’r ymdeimlad yn y ffilm, rwy’n hyderus y byddai ei wylio yn gwneud cyfiawnder ag un o’r hafau gorau erioed, ac y bydd y genhedlaeth nesaf o Gareth Bales, Aaron Ramseys a Hal Robson Kanus yn cael eu hysbrydoli gan y ffilm, a gan yr haf bythgofiadwy yn Ffrainc y llynedd.

Ar ôl i’r ffilm orffen, dechreuodd pawb yn y sinema gymeradwyo. Nid wyf yn siŵr os mai cymeradwyo’r ffilm, y cyfarwyddwr, y cefnogwyr, y chwaraewyr neu’r rheolwr, yr oeddwn, ond mae un peth yn sicr – mae’r ffilm yn haeddu canmoliaeth a chymeradwyaeth. Digwyddodd rhywbeth arbennig yn Ffrainc yr haf diwethaf, diolch i Jonny Owen am roi’r digwyddiadau anhygoel hynny ar ffilm am byth, gan olygu y gallwn ail fyw’r profiad tro ar ôl tro. Heb os, byddai byth yn diflasu ar ei wylio!

Add Comment

Click here to post a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

css.php