Taf-Od

Diwedd Byw Celwydd, neu dechrau byw celwydd?

Gan Carwyn Williams

Byw Celwydd, ond eto yn byw yn ein breuddwydiau ni, dyna beth gymres i allan o’r rhaglen deledu diweddar. Roedd y byd a chreuwyd yn y rhaglen yn dangos byd lle gaiff y Senedd a Llywodraeth Cymru ei sgrwtineiddio’n gyflawn gan y wasg a gan pobl Cymru. Senedd prysur ydyw, gyda gwleidyddion a’r wasg yn gwrthdaro’n aml, gyda’r newyddiadurwr Angharad Wynne o hyd yn chwilio am stori mawr y dydd erbyn newyddion amser cinio.

Byd lle mae ‘Llywodraeth Cymru Gyfan’ wedi ei sefydlu i atal y sosialwyr cipio rym eto, gyda’r cenedlaetholwyr, y democratiaid a’r ceidwadwyr yn cyd-weithio, ac hynny’n eithaf effeithiol ar adegau. Mae’n atgoffa ni bod gwleidyddion yn bobl hefyd, pob un gyda stori ei hun, pob un gydag agenda ei hun, pob un yn byw celwydd ar y wyneb. Mae’r prif weinidog Meirion Llywelyn erbyn diwedd y gyfres yn ymweld i adael gwleidyddiaeth cael y mwyaf ohono, ac yn chwarae’n beryglus.

Mae pwynt ehangach yma. Beth bynnag eich pwysiad gwleidyddol, rhaid cyfaddef y mae’n grêt gweld gwleidyddiaeth Cymru yn cael y sylw mae’n haeddu. Yn realiti, nid yw Llywodraeth Cymru yn cael ei sgrwtineiddio gan y wasg yn ddigonol, nac mewn etholiadau i dweud y gwir. Gyda ychydig dros 40 y cant yn troi allan i bleidleisio yn etholiadau’r cynulliad yn 2011, mae’n amlwg dyw pobl ddim yn cymryd y cynulliad o ddifrif, ac yn sicr dyw’r wasg ddim yn rhoi digon o sylw iddo.

Y reality yw nid yw pobl Cymru yn ymwybodol o beth sydd wedi ei ddatganoli i Bae Caerdydd. Mewn arolwg diweddar, dim ond hanner o’r hynny a ofynnwyd oedd yn ymwybodol bod gwasanaeth iechyd Cymru yn cael ei rholi gan Llywodraeth Cymru.

Yn sicr mae bai ar y wasg Prydeinig yma, gyda nifer o fobl yn derbyn ei newyddion o Lundain, o newyddiadurwyr sydd ddim yn deall yr anheddiad datganoli digon da.

Ond mae bai hefyd ar wleidyddion, ac mae Byw Celwydd yn gwneud hyn yn amlwg hefyd. Rhaid i wleidyddion y Senedd cynnig mth newydd o wleidyddiaeth i San Steffan, math heb gwleidyddieth ofn, ac yn fwy pwysig na unrhywbeth, gwleidyddiaeth tryloyw. Mae’r llywodraeth bresennol wedi bod yn y llywodraeth wrth-tryloyw na unrhyw lywodraeth ers 1999, ac rydym yn troedio ar dwr peryglus. Os mae’r llywodraeth nesaf yn ceisio gymaint i osgoi fod yn tryloyw, mi fydd mwy o bobl fyth yn colli hyder yn y broses datganoli, ac mi fydd hi’n dod yn amlwg bod ein gwleidyddion ni hefyd yn byw celwydd.

Add Comment

Click here to post a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

css.php