Editorial

Pride Cymru’s Big Weekend 2020

Pride Cymru's Big Weekend 2020
Members of the National Assembly for Wales celebrate Pride Cymru in 2016. Source: National Assembly for Wales (via Flickr)
Despite Pride Cymru’s Big Weekend moving to online platforms this year, it is still important to remember the cultural impact this event and many like it has had in Wales since the first Cardiff Mardi Gras in 1999.

By Tirion Davies | Editor-in-Chief

The mid-August weekend in Cardiff is usually bustling, with streets filled with rainbows, smiles, and an appreciation for our LGBT+ community, as Pride Cymru’s Big Weekend takes place.

Of course, as with many celebrations this year, Pride Cymru has had to go online, as social distancing rules are still in place across Wales. Events were created this year so that the atmosphere and importance of Pride Cymru could still be felt, despite celebrations being home-bound.

Although Pride Cymru isn’t the only Pride event to be cancelled this year, it’s arguably the biggest in Welsh culture. Since its beginning, Pride Cymru’s Big Weekend has been a celebration of love and solidarity in the face of adversity.

Pride Cymru’s Big Weekend stemmed from a surge of hate crimes targeted towards the LGBT+ community in South Wales in 1999, with South Wales Police deciding to work closer with the community to help better protect them.

The first Cardiff Mardi Gras – now known as Pride Cymru’s Big Weekend – was held in September 1999 in conjunction with a national police conference. What was once a small gathering of pride has since become, over the past 20 years, a celebration anticipated by thousands.

A family-friendly event, Pride Cymru’s Big Weekend encourages diverse communities to come together to teach one another about matters affecting the LGBT+ community in Wales. Amnesty International used the event in 2003 to draw attention to the countries that forbid same-sex relationships.

Despite the reason for the beginning of Pride Cymru, the LGBT+ community in Cardiff has gone from strength to strength since the introduction of the Cardiff Mardi Gras in 1999.

 A key icon in Wales’ LGBT+ history is former Welsh International rugby player Gareth Thomas, who earlier this year publicly announced his battle with HIV, has recently been honoured in a piece of artwork commissioned by Cardiff and Vale Health Charity.

The painting by Nathan Wyburn, will be displayed across Cardiff and Vale hospital sites and has been created using red paint and fingerprints. Gareth Thomas has been praised time and time again for his work on HIV awareness, winning WalesOnline’s 2020 Pinc List, celebrating the most inspirational LGBT+ individuals from across Wales. 

In addition to this, more inclusion is being encouraged in Cardiff, to enlighten residents on the struggles faced by the LGBT+ community.

A bookshop in Cardiff, Shelflife, was recently opened to educate people on topical and important issues such as the LGBT+ community, racism, and sexism, with owner Rosie Smith making a conscious effort to stock more diverse literature

Shelflife also stocks magazines and literature aimed at educating young people and offering the support they may need to help them come to terms with their own sexuality and gender identity.

Yet, there is still a need for more inclusion, even within the LGBT+ community.

Glitter Cymru, a BAME LGBT+ organisation in Cardiff, has also hosted a pride event this year, following the success of its first event in 2019. The organisation aims to encourage more inclusion of BAME people within LGBT+ representation in the media and society.

Ahead of this year’s event, Glitter Cymru asked that its supporters take the ‘Better Allies Pledge’, which encourages supporters to think more closely about how they may support and listen to marginalised communities. Much like with Pride Cymru’s Big Weekend, Glitter Cymru were unable to host an in-person event, but the impact of the event will still be felt by many.

Despite Pride Cymru’s Big Weekend and Glitter Cymru’s pride event moving to online platforms this year, it is still important to remember the cultural impact this event and many like it has had in Wales since the first Cardiff Mardi Gras in 1999.

Things have changed over the past 20 years, but it’s important to remember more can still be done to protect the LGBT+ community in Wales.


Mae un penwythnos yng nghanol Awst yng Nghaerdydd sydd wastad yn llenwi strydoedd y brifddinas gydag wynebau llon, lliwiau’r enfys, a gwerthfawrogiad i’r gymuned LGBT+, wrth i Benwythnos Fawr Pride Cymru cyrraedd Caerdydd. 

Wrth gwrs, yn debyg i’r hyn sydd wedi digwydd i nifer o ddathliadau eraill eleni, bu rhaid i Pride Cymru cymryd lle ar-lein, gan fod rheolau cadw pellter cymdeithasol dal yn ei le ar draws Cymru. Bu digwyddiadau Pride Cymru eleni’n cael eu haddasu i’r blatfform ar-lein, fel bod pwysigrwydd ac awyrgylch Pride Cymru dal i’w gael. 

Er nad Pride Cymru yw’r ddathliad Pride fwyaf sydd wedi’u canslo eleni, y digwyddiad yw’r dathliad fwyaf arwyddocaol yn ddiwylliant Cymraeg. Ers ddechreuad Penwythnos Fawr Pride Cymru, mae wedi parhau i fod yn ddathliad cenedlaethol o gariad a chydlyniad er pob adfyd. 

Dechreuwyd Penwythnos Fawr Pride Cymru ym 1999, yn ddilyn ymchwydd yn broblem troseddau casineb tuag at aelodau’r cymuned LGBT+ yn Ne Cymru, gyda Heddlu De Cymru’n teimlo bod angen iddynt weithio’n fwy gyda’r gymuned i helpu eu hamddiffyn yn well.

Bu’r Mardi Gras Caerdydd cyntaf – nawr yn cael ei adnabod fel Penwythnos Mawr Pride Cymru – yn cael ei gynnal yn 1999 tra’r oedd cynhadledd heddlu cenedlaethol yn digwydd. Pan ddechreuodd y digwyddiad, ond nifer bach o bobl bu’n ymuno â’r dathliadau, ond dros y 20 mlynedd diwethaf, mae Penwythnos Mawr Pride Cymru wedi tyfu i fod yn ddathliad mae nifer yn disgwyl amdano’n flynyddol.

Mae’r digwyddiad blynyddol yn annog cymunedau amrywiaeth i ddod at ei gilydd i addysgu’i gilydd am faterion sy’n effeithio’r gymuned LGBT+ yng Nghymru. Yn 2003, defnyddiodd Amnesty International y digwyddiad fel ffordd o dynnu sylw at wledydd ar draws y byd lle nad oedd perthnasau unrhyw yn gyfreithlon. 

Er nad oedd y rheswm dros ddechrau’r Penwythnos Mawr Pride Cymru yn 1999 yn un positif, mae’r gymuned LGBT+ yng Nghaerdydd wedi llwyddo i fynd o nerth i nerth. 

Eicon yn hanes LGBT+ Cymru yw Gareth Thomas, chwaraewr rygbi dros Gymru am nifer o flynyddoedd. Eleni, cyhoeddodd Gareth Thomas ei fod yn delio gyda HIV, a nawr mae’r chwaraewr rygbi wedi’i anrhydeddu yn ddarn o gelf wedi’i gomisiynu gan Fwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a’r Fro.

Bydd y ddarlun, gan Nathan Wyburn, sydd wedi’i greu gyda phaent coch a bysbrint, yn cael ei arddangos yn ysbytai ar draws Caerdydd a’r Fro. Mae Gareth Thomas wedi’i ganmol tro ar ôl tro am ei waith yn codi ymwybyddiaeth am HIV, a llwyddodd i ennill sbot cyntaf ar Binc List WalesOnline eleni, sy’n dathlu unigolion ysbrydoledig y gymuned LGBT+ yng Nghymru. 

Yn ogystal, mae fwy o gynhwysiad yn cael ei annog yng Nghaerdydd, i esbonio’n well y problemau mae nifer yn y gymuned LGBT+ yn gorfod delio gyda nhw. 

Mae siop llyfrau yng Nghaerdydd, Shelflife, newydd ei hagor ac yn addysgu pobl y ddinas am faterion bwysig megis y cymuned LGBT+, hiliaeth, a rhywiaeth, gyda perchennog Rosie Smith yn wneud yn siŵr bod digon o lenyddiaeth amrywiol ar gael. 

Mae Shelflife hefyd yn gwerthu cylchgronau sy’n helpu pobl ifanc sy’n ceisio derbyn eu rhywioldeb a’u hunaniaeth rhyw. 

Ond, mae dal modd gwella’r amrywiaeth o fewn y cymuned LGBT+ yng Nghymru. 

Glitter Cymru yw sefydliad DLlE LGBT+ yng Nghaerdydd, sydd hefyd wedi cynnal digwyddiad pride eleni, yn ddilyn llwyddiant ei digwyddiad pride cyntaf yn 2019. Mae’r sefydliad yn ceisio annog fwy o gynhwysiad o bobl DLlE ymysg cynrychioliad o’r gymuned LGBT+ yn y cyfryngau.

Cyn digwyddiad pride Glitter Cymru eleni, gofynodd y sefydliad bod eu cefnogwyr yn cymryd y ‘Better Allies Pledge’, sy’n annog y cefnogwyr i ail-feddwl y ffordd gallant nhw wrando a chefnogi cymunedau lleiafrifol. Yn debyg i Benwythnos Mawr Pride Cymru, ni all Glitter Cymru dathlu digwyddiad wyneb-yn-wyneb, ond bydd trawiad y digwyddiad dal yn amlwg i nifer, mae’n siŵr. 

Er bod rhaid i Benwythnos Fawr Pride Cymru a dathliad pride Glitter Cymru cael ei chynnal ar-lein eleni, mae dal yn bwysig cofio’r effaith ddiwylliannol bydd y digwyddiadau yma a nifer fel nhw wedi’i chael yng Nghymru ers Mardi Gras Caerdydd ym 1999. 

Mae pethau wedi newid dros y 20 mlynedd diwethaf, ond mae’n pwysig cofio bod dal angen gweld mwy o newid, i allu diogelu’r cymuned LGBT+ yng Nghymru am flynyddoedd i ddod.

Add Comment

Click here to post a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

css.php